Londra'da 8–9 Eylül'de düzenlenen Sustainability LIVE: The London Summit 2026, sürdürülebilirlik gündeminin hangi noktaya geldiğini görmek açısından dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. İki gün süren etkinlikte 50'den fazla konuşmacı; karbonsuzlaşma, yapay zekâ, enerji dönüşümü, su, döngüsel ekonomi, insan hakları ve sürdürülebilirlik stratejilerini ele aldı. Etkinliğin ardından yayımlanan değerlendirmelerde öne çıkan ortak nokta ise sürdürülebilirliğin artık yalnızca hedeflerin ve raporların konusu olmaktan çıkması. Tartışma giderek satın alma, operasyon, teknoloji, yatırım ve dayanıklılık gibi şirketlerin doğrudan işleyişine giriyor.
Hedef Koymak Yetmiyor
Etkinliğin en önemli başlıklarından biri tedarik zincirlerinin karbonsuzlaşması oldu. Amazon'un sürdürülebilirlik yöneticisi Michelle Jolly, şirketin karbon ayak izinin yüzde 76'sının tedarik zincirinden geldiğini aktararak, net sıfır hedeflerine ulaşmak için tedarikçilerle birlikte hareket etmenin önemine dikkat çekti.
“Global Decarbonisation Strategies” panelinde de benzer bir yaklaşım öne çıktı. Şirketlerin yalnızca kendi emisyonlarına değil, değer zincirlerindeki tedarikçilerin performansına da bakması gerektiği vurgulandı. Panelde, ikincil veya modellenmiş veriler yerine tedarikçilerden doğrudan veri alınması ve şirketlerin bu taraflarla daha fazla iletişim kurması gerektiği belirtildi. Bu yaklaşım, özellikle Scope 3 emisyonlarının azaltılmasında kritik. Çünkü şirketin kendi tesislerinde yaptığı iyileştirmeler, tedarik zincirindeki yüksek emisyonlar değişmediği sürece toplam tabloyu tek başına değiştirmiyor.
AI: Çözümün Parçası mı, Yeni Bir Yük mü?
Etkinliğin bir diğer ana gündemi yapay zekâydı. “Future of AI in Sustainability” panelinde AI'ın emisyonların izlenmesi, tedarik zincirlerinin analiz edilmesi, enerji kullanımının optimize edilmesi ve karar süreçlerinin hızlandırılması gibi alanlarda önemli fırsatlar sunduğu konuşuldu. Ancak aynı teknolojinin enerji tüketimini ve altyapı ihtiyacını artırması, AI'ı sürdürülebilirlik açısından çelişkili bir teknoloji haline getiriyor. BBC'nin sürdürülebilirlik yöneticisi Danielle Mulder, AI kullanımının çevresel etkilerinin mevcut hesaplama yöntemleriyle olduğundan düşük görünebileceğine dikkat çekti. Özellikle harcama temelli hesaplamaların AI'ın gerçek emisyonlarını yeterince yansıtmayabileceği, kullanım ve token miktarı arttıkça bu tablonun değişebileceği belirtildi. Buna karşılık BT Group tarafında AI'ın bazı operasyonlarda net sıfır çalışmalarını hızlandırabileceği görüşü öne çıktı. Tartışmanın ortak noktası ise AI'ın yalnızca “daha fazla teknoloji” olarak değil, enerji ve kaynak kullanımı hesaba katılarak tasarlanması gerektiği oldu.
Enerji Denkleminde Teknoloji
Enerji tarafında da benzer bir dönüşüm konuşuldu.
ABB Electrification'dan Matthew Wise, uzun süredir enerji güvenliği, uygun maliyet ve sürdürülebilirliğin birbirinden ödün vermeyi gerektiren üç hedef olarak görüldüğünü, ancak mikro şebekeler, güneş enerjisi, bataryalar ve gelişmiş enerji yönetim sistemlerinin bu denklemi değiştirebileceğini savundu. Buradaki değişim yalnızca yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılmasıyla sınırlı değil. Dağıtık güneş ve batarya sistemleri, binaları ve sanayi tesislerini aynı zamanda elektrik üreten ve tüketen aktörlere dönüştürüyor. Elektrikli araçlar, ısı pompaları ve veri merkezlerinin artan elektrik talebi ise şebekeler üzerindeki baskıyı artırıyor.
Su Gündemi Değişiyor
İkinci günün önemli başlıklarından biri de su oldu. “Water Positivity Summit” kapsamında tartışma, yalnızca su tüketimini azaltmaktan kullanılandan daha fazla suyu sisteme geri kazandırma yaklaşımına taşındı. Su yönetimi, arıtma, yeniden kullanım ve kaynakların korunmasının yanı sıra şirketlerin su üzerindeki etkilerini nasıl ölçebileceği ve uzun vadeli su güvenliği için nasıl işbirliği yapabileceği ele alındı. Bu başlık, iklim gündeminin enerji merkezli yapısının giderek değiştiğini de gösteriyor. Özellikle sıcaklık artışları ve su stresinin büyüdüğü bir dönemde şirketlerin suya erişim ve kullanım riskleri, karbon hedefleri kadar operasyonel bir mesele haline geliyor.
Etkinlikte döngüsel ekonomi de ayrı bir oturumda ele alındı. Tartışmanın odağında atığın tasarım aşamasında azaltılması, geri dönüşüm altyapısının ölçeklenmesi ve kapalı döngü sistemlerinin kurulması vardı. Karbonsuzlaşma panelinde Lenovo tarafından verilen örnek ise bu bağlantıyı somutlaştırdı: Şirket, yenilenmiş bir dizüstü bilgisayarın küçük işletmelere yeni bir cihaza göre yüzde 25 daha düşük maliyet ve yüzde 50 daha düşük karbon etkisi sağlayabildiğini aktardı.
Londra'dan Çıkan Asıl Mesaj
Sustainability LIVE London'ın ardından ortaya çıkan tablo, sürdürülebilirlik gündeminin yön değiştirdiğini gösteriyor. Artık mesele yalnızca “2030'da neyi taahhüt ettik?” sorusu değil. Tedarikçiye ne sorulduğu, ürünün nasıl tasarlandığı, kullanılan elektriğin nereden geldiği, AI'ın ne kadar kaynak tükettiği, suyun nasıl yönetildiği ve bütün bunların şirketin finansal ve operasyonel kararlarına nasıl yansıdığı daha fazla önem taşıyor. Belki de Londra'daki toplantının en önemli mesajı bu: Sürdürülebilirlik artık ayrı bir departmanın hedefi olmaktan çıkıp şirketin nasıl çalıştığına dair bir soruya dönüşüyor.
