Greta Thunberg’den COP31’e İkiyüzlülük Eleştirisi

16 Kasım 2026 | Çevre ve Doğa, Güncel, İklim Değişikliği | 0 yorum

Beş yıl aradan sonra ilk kez BM iklim müzakerelerine katılan İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg, Antalya'daki COP31'i fosil yakıt lobilerinin etkisi ve ev sahibi ülkelerin çevresel sicillerini aklama fırsatına dönüştürmesi üzerinden eleştirdi. İklim krizinin siyasi iktidar değişiklikleriyle çözülemeyeceğini belirten Thunberg, gerçek bir sistem dönüşümü çağrısı yaptı.

İklim diplomasisinin en büyük sahnesi bir kez daha Antalya'da kuruldu. Dünya liderleri, şirket temsilcileri ve müzakere heyetleri iklim hedeflerini tartışırken, zirvenin en tanınmış eleştirmenlerinden Greta Thunberg de beş yıl aradan sonra COP toplantılarına geri döndü. Ancak İsveçli aktivistin Antalya'ya gelişi, diplomatik iyimserlikten çok sert bir hesaplaşmanın başlangıcı oldu. Thunberg, BM iklim zirvelerinin fosil yakıt endüstrisinin etkisi altında kaldığını ve ev sahibi ülkelere her yıl çevresel sicillerini aklama fırsatı verildiğini savundu.

Greta Thunberg at cop31

Ev sahibi ülkelere yeşil aklama fırsatı

Thunberg, 10 Kasım'da Antalya'ya geldiğinde yaptığı açıklamada, COP zirvelerinin işleyişini doğrudan hedef aldı. Ev sahibi ülkelerin her yıl kendilerini aklama fırsatı bulmasını ikiyüzlülük olarak nitelendiren aktivist, müzakere salonlarının mevcut ekonomik ve siyasi düzenden kazanç sağlayan yıkıcı sektörlerin finanse ettiği lobicilerle dolu olduğunu söyledi.

Eleştirinin odağında yalnızca zirvenin organizasyonu değil, ev sahibi ülkelerin iklim politikaları ile ekonomik gerçekleri arasındaki çelişki de bulunuyor. Türkiye ve Avustralya yenilenebilir enerji yatırımlarını ve enerji dönüşümünü destekleyen mesajlar verirken, her iki ülke de enerji sistemlerinde fosil yakıtlara bağımlılığını sürdürüyor. Önceki COP ev sahipleri Brezilya, Birleşik Arap Emirlikleri ve Azerbaycan'ın da önemli petrol ve fosil yakıt üreticileri olması, Thunberg'in eleştirisini daha geniş bir tartışmaya taşıyor.

Beş yıl sonra aynı hayal kırıklığı

Thunberg'in COP31'e dönüşü sembolik açıdan da önemli. Aktivist, son olarak 2021'de Glasgow'da düzenlenen COP26'ya katılmış ve dünya liderlerinin iklim taahhütlerini "boş sözler" olarak nitelendirmişti. Aradan geçen beş yılda fosil yakıt kullanımının sona erdirilmesine yönelik uluslararası uzlaşma sağlanamadı. Ülkeler 2023'te fosil yakıtlardan uzaklaşma konusunda ilk kez ortak bir karar almış olsa da bu hedefin uygulanmasına yönelik somut ilerleme sınırlı kaldı.

Thunberg, Antalya'da iklim krizinin artık yalnızca çevre politikalarıyla sınırlı olmadığını; insan hakları, ekonomik eşitsizlik ve jeopolitik güç mücadeleleriyle iç içe geçtiğini vurguladı. Ona göre siyasi iktidarların değişmesi tek başına yeterli değil. Krizin temelinde, kâr ve güç birikimini gezegenin ve toplumların önüne koyan ekonomik ve siyasi sistem bulunuyor.

Gezegen ölmüyor, öldürülüyor

Aktivistin 12 Kasım'daki açıklamaları eleştirinin dozunu daha da artırdı. Farklı ülkelerden çevre ve insan hakları savunucularıyla birlikte düzenlediği basın toplantısında Thunberg, "Gezegen ölmüyor, öldürülüyor ve bunu kimin yaptığını biliyoruz" dedi. Dünyayı korumakla yükümlü kurumların ve siyasi aktörlerin krizin sorumluları arasında bulunduğunu savunan aktivist, "Bizi kurtarmaya kimse gelmeyecek" mesajını verdi.

Toplantıya Nepal, Avustralya, Filistin ve Kanada'dan aktivistler de katıldı. Konuşmalarda iklim krizinin yanı sıra insan hakları ihlalleri, savaşların çevresel sonuçları ve temel yaşam kaynaklarına erişim sorunları gündeme getirildi. Thunberg, iklim mücadelesinin insan hakları mücadelesinden ayrı düşünülemeyeceğini belirterek uluslararası topluma daha güçlü bir dayanışma çağrısı yaptı.

Fosil yakıt lobisinin gölgesinde müzakereler

COP zirvelerine yönelik en önemli eleştirilerden biri, fosil yakıt şirketlerinin müzakere süreçlerindeki etkisi. Geçen yıl Brezilya'da düzenlenen COP30'da Kick Big Polluters Out koalisyonu, fosil yakıt endüstrisiyle bağlantılı 1.602 temsilcinin akreditasyon aldığını açıklamıştı. Bu sayı, iklim müzakerelerinde büyük kirleticilerin temsil düzeyine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirmişti.

Thunberg'in eleştirisi de bu yapısal soruna işaret ediyor: İklim krizinin başlıca sorumluları arasında gösterilen sektörlerin temsilcileri, krizin çözümünü müzakere eden süreçlerde ne ölçüde söz sahibi olmalı? Fosil yakıtlardan çıkış konusunda ilerleme sağlanamamasında bu lobi gücünün rolü ne?

Antalya'daki COP31, bu sorulara yanıt vermek zorunda. Çünkü iklim diplomasisinin başarısı artık yalnızca açıklanan hedeflerle değil, bu hedeflerin önündeki ekonomik ve siyasi çıkar çatışmalarının ne ölçüde aşılabildiğiyle ölçülüyor.

Kaynak: The Guardian

Yazıyı Paylaş:

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR...

Bain & Company Türkiye Ortağı Volkan Kara

Bain & Company’den Türkiye’nin Enerji Analizi

81 İlde 81 Orman projesi

“81 İlde 81 Orman” Projesi Hayata Geçiyor

İsviçre Alpleri

İsviçre Buzullarında 5 Yılda %20 Kayıp!

CK ENERJİ

CK Enerji ile 23 Nisan Coşkusu!

Abdi İbrahim Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Nesrin Barut Esirtgen

Abdi İbrahim Vakfı’na Uluslararası Ödül

Yüzen güneş panelleri

Yüzer Güneş Enerjisi Sudaki Organizmalara Zarar Veriyor mu?